Contact met uw bond
033-4962722


‘Medezeggenschap: Continu de leiding bij de les bepalen en houden’

‘Veiligheid, welzijn, bedrijfsvoering’. Drie thema’s die, als het ware, de ‘verstaging’[1] vormen voor het credo van John van der Hulst dieWebsize Interview JvdHulst 2 sinds 22 november 2017 de voorzittershamer hanteert van de Centrale Medezeggenschapscommissie (CMC) bij Defensie. “Ik zou dat dé slogan van de medezeggenschap willen maken, - in ieder geval van de commissies waarover ik als voorzitter iets te zeggen heb.”

Naast de preses-pet van de CMC heeft de luitenant ter zee der 2e klasse oudste categorie (LTZ2OC) ook de voorzittershoed op van de Defensieonderdeel Medezeggenschapscommissie (DMC) bij het Commando Zeestrijdkrachten (CZSK).
Kortom een ‘pief’ van een bestuurder om wie men nauwelijks heen kan in ‘medezeggenschapsland’ bij Defensie. Maar ook bij de ACOM is de nijvere jonge zeeofficier (33) bestuurlijk actief en wel als lid van de regioraad van Regio West.

Belangenbehartiging niet van een vreemde
Johannes Cornelis Adrianus (John) van der Hulst, (“Ik ben vernoemd naar mijn beide opa’s”), begon zijn (ambtelijke) carrière begin 2002 als bewaarder-complexbeveiliger bij de penitentiaire inrichting (pi) in Scheveningen. Toen al voerde Van der Hulst (personele c.q. collectieve) “belangenbehartiging” hoog in het vaandel. Een eigenschap die hij, zoon van ACOM-voorzitter Leon van der Hulst, “niet van een vreemde” zegt te hebben. “Goed voorbeeld doet goed volgen. Zowel van de kant van mijn (overleden) moeder als van mijn vader is het doen van vrijwilligerswerk niet vreemd. Van collectes lopen tot het meehelpen bij de organisatie van de wandelvierdaagse in ons dorp Noordwijk, - dat waren zo ongeveer grote familieaangelegenheden. En wat mezelf betreft: Ik heb en maak er tijd voor en heb er veel zin in.”
Binnen de kortste keren belandde de jonge Van der Hulst dan ook via een onderdeelscommissie in de Ondernemingsraad van de Penitentiaire Inrichting (PI) Haaglanden (gevormd door de locaties Scheveningen en Zoetermeer).

Intussen legde een hbo-studie Integrale Veiligheidskunde aan De Haagse Hogeschool danig beslag op de avonduren van de gevangenbewaarder-beveiliger. En dat terwijl ook de (gemeente)politiek steeds meer begon te kietelen en trekken. “Ik ben in 2007 uit de ondernemingsraad gestapt en tot 2009 politiek actief geweest als ondersteuner van de VVD-fractie in de gemeenteraad van mijn woonplaats Noordwijk. Ja, dat waren drukke tijden, die combinatie van werk, school en de politiek.”

Websize Interview John vd Hulst WalBij de marine
Midscheeps de hbo-opleiding deed Van der Hulst met succes een gooi naar de functie van hoofd bedrijfshulpverlening van de PI Haaglanden, locatie Zoetermeer. Een gevarieerde baan die naast het huis-tuin-en-keuken gevangeniswerk ook het adequaat reageren op onder meer bommeldingen en gijzelingen omvatte. “Ik heb dit twee jaar met veel plezier gedaan maar het bleek uiteindelijk toch niet mijn tak van sport te zijn. Zo’n 85% van de tijd zat ik op kantoor achter een computer. Ik miste het werken met en in een team waarbij je een zo goed mogelijk product probeert te leveren.”
Inmiddels had, in 2005, een benutte familievaardag (2005) en rondleiding op het luchtverdedigings- en commandofregat Tromp de maritieme belangstelling van John van der Hulst gewekt. “In 2008 heb ik, in overleg met mijn ouders, de knoop doorgehakt. Ik wilde wat (meer) avontuur. Ik zou in 2009 de opleiding aan De Haagse Hogeschool afronden en er waren, ook privé, geen belemmeringen om het leven van een marineman te gaan leiden. Waarom specifiek de marine? Nou, dat is niet direct te zeggen maar ik heb nooit, om het zo te zeggen, getaald naar een ander Defensieonderdeel. Het varen op een schip, het functioneel leiding geven, trok mij wel.”

Doen wat leuk is
Een hoog ambitieniveau en een daaraan gewaagde gedrevenheid zijn de jongensachtig ogende Van der Hulst zeker niet te ontzeggen. Of die drive en ambitie ook ingegeven zijn door het Noordwijkse ‘nest’ wil de ACOM Journaal-ist weten. Daar durft de medezeggenschapspreses geen klip en klaar antwoord op te geven. “Laat ik het zo proberen uit te leggen. Mijn uitgangspunt is, en dat tracht ik ook over te dragen aan collega’s, probeer altijd voor jezelf een doel te stellen. Probeer jezelf zo veel mogelijk verder te ontwikkelen. Daarmee verbreed je je kansen om te doen wat je zelf leuk vindt. Ik doe met alle overtuiging en passie medezeggenschap omdat ik dat leuk vind. Maar ik weet niet wat ik over vijf, laat staan tien jaar doe.”

Doen wat je leuk vindt is dus het leidmotief. En hoe lang is de tijdspanne?

“Voor mij op dit moment drie jaar. Kijk, ik ben als voorzitter DMC/CZSK vrijgesteld. In het begin was ik daar nog al sceptisch over omdat ik vind dat je ook in zo’n functie met je poten in de modder moet blijven staan. Maar ik ben nu wel overtuigd van de zin en noodzaak om zo’n functionaris vrij te stellen. De DMC-voorzitter heeft namelijk heel wat taken op zijn bordje. Het is gebruikelijk dat hij zitting heeft in de CMC waarvan hij nu ook de voorzitter is. Bovendien heeft hij een speciale taak als ambassadeur en zit in tal van commissies. Wil je daar de noodzakelijke effort in steken dat moet je wel vrijgesteld zijn van je ‘normale’ werkzaamheden.”

Mooie verantwoordelijke functieWebsize Interview JvdHulst Mijnenjager bewapening
Overigens was John van der Hulst buitengewoon content met zijn ‘normale werkzaamheden’ bij de Koninklijke Marine. Na zijn overstap van de Dienst Justitiële Inrichtingen naar Defensie volgde een verkorte officiersopleiding aan het Koninklijk Instituut voor de Marine (KIM) in Den Helder. Vóór Van der Hulst de rol van primus bij de DMC/CZSK en laatstelijk de CMC op zich nam was hij oudste-officier op een mijnenjager. “Een ontzettend mooie en verantwoordelijke functie als tweede in rang en rechterhand van de commandant. Je hebt 36 mannen en vrouwen voor wie je verantwoordelijkheid draagt. Voor hun P&O-zaken, überhaupt hun ontwikkeling en je dient ervoor te zorgen dat die functies aan boord linksom of rechtsom gevuld zijn. Dat betekent doorgaans dat 38 mensen aan boord dubbel- en nevenfuncties op zich moeten nemen. Een fantastische baan! Die functie zou ik dus drie jaar doen en je kunt begrijpen dat ik heel lang heb moeten wikken en wegen of ik wel het voorzitterschap op me zou nemen ten koste van het oudste-officierschap.”

Die keuze voor de medezeggenschap betekent wel dat de LTZ2OC zijn militaire carrière zeker voor een jaar of drie geparkeerd heeft. “Een bewuste keuze” is de stellige reactie van de jonge officier die nogmaals tamboert dat hij een zwak heeft voor het aanpakken van zaken en zonder meer de leuke kansen grijpt die voorbijkomen.

Bouwen aan gezag
Veiligheid, welzijn en bedrijfsvoering voor het personeel zijn de speerpunten van het beleid dat de voorzitter van zowel DMC/CZSK als CMC wil uitdragen. Dat vraagt om continu werken aan de eigen persoonlijke ontwikkeling, cementeren en verder bouwen aan gezag. Het treft dus dat dit, door de bank genomen, zaken zijn die Van der Hulst jr. op het lijf geschreven zijn. En als jonge dertiger moet hij zich in de confrontatie met zijn door vele wateren gewassen counterparts vooralsnog telkens weer bewijzen. Aan zijn parate kennis van de vele dossiers, vergaard onder de schutse van zijn voorganger bij de CMC, zal het niet liggen. Het scheelt natuurlijk ook wel dat er sprake is van een “goede portefeuilleverdeling” onder de bestuursleden.
“Maar ik zorg als voorzitter wel voor de agendabepaling en moet dan ook binnen het ministerie de boer op om te bewerkstelligen dat wij als medezeggenschap ook daadwerkelijk betrokken worden bij al die zaken die ons aangaan. Helaas vergeet men de medezeggenschap nog al eens. Soms worden we pas aan het einde van het proces er, als het ware, tussen neus en lippen door bij gehaald en soms worden we helemaal overgeslagen. Aan de andere kant gaat het soms ook wel volgens het boekje, om het zo te zeggen.”

Weekendhuwelijk
“Als medezeggenschap zitten we vaak met opgeheven vinger om de hoofden van de diensteenheden (HDE) bij de les te bepalen en te houden: ‘U dient dit, conform het Besluit Medezeggenschap Defensie, eerst met ons te bespreken!’

Als voorzitter ben je wél het boegbeeld. En omdat ik ben vrijgesteld kan ik mij als voorzitter DMC en CMC volledig en met passie inzetten voor de medezeggenschap. Een ‘gewoon’ lid van een medezeggenschapscommissie is dat helaas niet gegeven want die heeft ook nog zijn werk te doen waarvoor hij of zij is aangetrokken. Vanuit mijn passie en intrinsieke motivatie stop ik veel meer tijd dan 40 uur in de week in het werk voor beide medezeggenschapscommissies.”

Een (tijdelijk) ‘weekendhuwelijk’ heeft onder meer als gevolg dat er ruim tijd overblijft voor die berg aan (extra) werkzaamheden die zo’n dubbelvoorzitterschap met zich meebrengt. Mevrouw Van der Hulst is namelijk ook marineofficier en momenteel geplaatst op SHAPE, het centrale commandocentrum van de NAVO in België. Een detachering die (vooralsnog) slechts ruimte laat voor de weekends samen thuis in Noordwijk.

Websize Interview JvdHulst militairen marcheren in een defile terug naar de kazerneRandvoorwaarden scheppen
De Defensieorganisatie kampt na vijfentwintig jaar van straf bezuinigen onder meer met een stuwmeer aan achterstallig onderhoud met name voor wat betreft haar personeel. De medezeggenschap zit daar bovenop, verzekert de voorzitter. Hij constateert dat Defensie niet is meegegroeid met het bedrijfsleven en andere publieke sectoren. Het personeel ontwaart nauwelijks of geen doorgroeiperspectieven. Mede daardoor trekt er veel kennis en ervaring weg, - een ontwikkeling die zorgen baart en op het pad ligt van de medezeggenschap. “Ik zie het als mijn taak als voorzitter om te ijveren voor vermindering van met name de stringente regelgeving waar veel mensen ongemak van ondervinden. We moeten flink investeren in de bedrijfsvoering en ondersteuning voor het personeel. We moeten er bijvoorbeeld voor zorgen dat mensen meer thuis of ergens anders kunnen werken, dat daar ruim voldoende faciliteiten voor beschikbaar zijn en niet per se op kantoor of de aangegeven werkplek en dat zaken als legering en kazernefaciliteiten op orde zijn. Kortom de randvoorwaarden scheppen voor het personeel om zijn werk goed en op een plezierige wijze te kunnen doen.”

De medezeggenschapspreses wijst in dit verband ook op de vitale rol die ‘welzijn’ speelt, ook in relatie tot (sociale) veiligheid. Bij de bevordering en bewaking daarvan ligt er een schone taak voor de medezeggenschap. “Wij zijn namelijk, ik zeg dat gekscherend, een ‘klachtenfabriek’. Wij staan tussen het personeel in en het personeel moet ten allen tijde bij de medezeggenschap terecht kunnen over zaken die niet goed zijn. En dat los van vertrouwenspersonen, de COID[2], geestelijke verzorging etc. Uiteindelijk is het de medezeggenschap die in overleg moet met het HDE over (sociale) veiligheid op de werkvloer, het aanstellen van vertrouwenspersonen en haar rol in de RI&E (Risico-Inventarisatie en -Evaluatie).”

Eigentijdser communicatie en dynamiek
Schiet er voor de bedrijvige veeldoener nog tijd over om zich bij Regio West van zijn taken als regioraadslid te kwijten? Jazeker wel! En vanachter dat (regionale taken-)vizier wordt ook de ACOM als geheel meegenomen. Op het werkprogramma staan onder andere een meer eigentijds en “verdiepend” communicatiebeleid van de bond met een (meer dan nu het geval is) omvattende rol voor social media en communicatieformats die jongeren meer aanspreken. Een en ander niet in plaats van maar naast de traditionele (communicatie)middelen als bijvoorbeeld de papieren versie van ACOM Journaal.

Er zijn nauwelijks of te weinig actief dienende militairen ook actief voor de bond op landelijk of regionaal niveau. Die categorie leden c.q. aspirant leden zou dan ook op een dynamischer en meer aansprekende manier benaderd moeten worden. Die mensen zijn immers het verjongende duurzaamheid bevorderende hartenbloed van de bond.
“We moeten veel respect hebben en ons waar nodig inzetten voor de mensen die niet langer hoeven te werken maar we moeten dat óók doen voor de mensen die nu nog actief zijn bij Defensie. En dat geldt niet alleen voor FPS 3, maar ook voor de mensen die vanuit FPS 1 of 2 weggaan bij de krijgsmacht, -
Werving en promotie zou ook meer die nieuwe media moeten inzetten bij het proberen binnenhalen van leden uit de jaarlijkse aanwas van zo’n 5.000 nieuwe militairen.

En als je ze wilt betrekken bij het bestuur wat zijn de foefjes en kneepjes om dat te bereiken?Websize Interview JvdHulst Symposium Operationeel Concept Gemechaniseerd Optreden

“Interactie in kleine groepjes die al discussiërend nadenken over de toekomst van Defensie en de positie van de bond. De verbeterpunten en oplossingsrichtingen die daarbij naar voren komen gaan dan naar het bestuur die daar verder mee aan de slag gaat.
Het kost nu meer effort dan voorheen om mensen lid te maken van een vakbond, - het is geen automatisme meer. Tot op heden zijn militairen nog goed vertegenwoordigd in vakorganisaties binnen de sector Defensie. Maar dat is een uitdaging die steeds groter wordt. En we zullen hard en goed moeten nadenken hoe we als bond interessant en aantrekkelijk kunnen blijven voor met name jongeren. Mensen stappen niet meer 1,2, 3 in de auto om naar Leusden te komen voor een vergadering of wat dan ook. Dat is passé. Maar als je 1 op 1 met mensen praat dan merk je toch die bereidheid om iets voor de vakbond te betekenen. Dus je zult ze op een andere manier moeten benaderen.

Dit geldt evenzogoed voor de medezeggenschap. De mensen kiezen niet alleen hun medezeggenschap, nee, ze zijn het zelf. Ik doe dan ook een beroep op iedereen om actief mee te doen. Laat het niet over aan 1 of 2 mensen die toch altijd al actief zijn in de verwachting dat het dan wel goed komt. Uiteindelijk wordt het voor die paar mensen te veel, te moeilijk en niet vol te houden, ook door het gebrek aan feedback en inspiratie. Met een grotere club is het werk goed te verdelen en kun je over en weer met elkaar discussiëren over zaken die aan de orde zijn en zo een betere bijdrage leveren die allen ten goede komt.”

 


[1] Het geheel van stagen (‘tuidraden’ van touw c.q. staal) die gebruikt worden om een mast op een schip solide overeind te houden.

[2] Centrale Organisatie Integriteit Defensie is het expertisecentrum op het gebied van integriteit en ondersteunt leidinggevenden en medewerkers bij het uitvoeren van het integriteitsbeleid.