Contact met uw bond
033-4953020


Kan dit zómaar?

Een Defensiemedewerker moet te allen tijde dienstgeschikt zijn. Dit betekent dat de defensiemedewerker verplicht is om - in het belang van de taakuitoefening en doelstelling van de krijgsmacht - de opgedragen werkzaamheden, waar ook ter wereld en zelfs onder oorlogsomstandigheden, optimaal uit te voeren.

Dienstgeschiktheid houdt dus in: een goede fysieke en mentale conditie en volledige operationele inzetbaarheid (incluis oefeningen en uitzendingen). Websize MAR Hoofddeksels Krijgsmachtdelen

Indien de Defensiemedewerker op medische gronden niet langer in staat is om aan de deze professionele verplichting te voldoen, spreken we van dienstongeschiktheid. Blijvende dienstongeschiktheid kan voor Defensie – op grond van het AMAR of het BARD – een reden zijn om de defensiemedewerker ontslag te verlenen. Maar … kan dit zómaar?  

Blijvende dienstongeschiktheid
Een definitie van blijvende dienstongeschiktheid staat in het Militair keuringsreglement (MKR 1985). Dienstongeschiktheid houdt in dat de militair wegens ziekte of lichamelijk gebrek (‘afwijking’), ondanks geneeskundige behandeling(en), niet langer in staat is tot het vervullen van de dienst en niet langer aan de bijzondere vereisten, samenhangend met de functie, kan voldoen. Als het arbeidsverzuim een langdurig karakter heeft gekregen en het onzeker is of herstel van de militair zal optreden, spreken we van (het vermoeden van) blijvende dienstongeschiktheid.

In de Nota Herzien Re-integratiebeleid Defensiepersoneel (hierna: ‘de Nota’) zijn de specifieke regels opgenomen die gelden bij (langdurig) arbeidsverzuim, re-integratieproces, re-integratievoorzieningen en ontslag.

Medisch onderzoek bij vermoeden van dienstongeschiktheid
Indien de commandant op goede gronden het vermoeden heeft dat de lichamelijke of geestelijke gesteldheid van de Defensiemedewerker een beletsel vormt om naar behoren dienst te verrichten, kan deze medewerker worden onderworpen aan een geneeskundig of tandheelkundig onderzoek. De Defensiemedewerker moet zich op bevel van de commandant medisch laten keuren. Dit kan uiteindelijk tot het predicaat ‘blijvende dienstongeschiktheid’ leiden en ontslag tot gevolg hebben.

Dispensatie
Er zijn volgens de Nota binnen Defensie twee verschillende vormen van arbeidsverzuim:

  1. Arbeidsverzuim door ziekte:

De Defensiemedewerker kan wegens ziekte of gebrek zijn dagelijkse werkzaamheden behorend bij zijn functie niet volledig uitvoeren;

  1. Arbeidsverzuim door medische inzetbaarheidsbeperkingen:

De Defensiemedewerker is wél in staat om de werkzaamheden te verrichten van de functie waarop hij of zij is geplaatst, maar is om medische redenen niet volledig inzetbaar en/of uitzendbaar.

Websize MAR 11 Geneeskundige CieBij arbeidsverzuim door medische inzetbaarheidsbeperkingen kan de medewerker bij Defensie het verzoek (rekest) indienen om te worden vrijgesteld van bepaalde taken en/of uitzending. Het gaat dus om het verkrijgen van ontheffing van specifieke taken, functie-eisen of uitzending.

Defensie voert een dispensatiebeleid, echter dit wordt zeer terughoudend toegepast. De C-OPCO van het defensieonderdeel voert het dispensatiebeleid uit op grond van de adviezen van de BMB en het DCR, waaronder het Functie geschiktheid advies (FGA) van de bedrijfsarts.

DienstenCentrum Re-integratie
Het DienstenCentrum Re-integratie (DCR) is het organisatieonderdeel van Defensie dat advies en begeleiding geeft aan arbeidsverzuimend personeel. Volgens de Nota wordt in de 6de maand van het arbeidsverzuim door Defensie beoordeeld of de militair aan het DienstenCentrum Re-integratie (DCR) wordt overgedragen. Dit is de zogenoemde ‘interne poortwachterstoets’. Overdracht betekent dat de re-integratiebegeleider van het DCR de re-integratie-inspanningen overneemt van de commandant van het betreffende defensieonderdeel. Het DCR richt zich niet alleen op herplaatsing binnen Defensie, maar ook op het zoeken van een passende functie buiten Defensie (re-integratie 2de spoor).

Vereisten bij ontslag wegens blijvende dienstongeschiktheid
De staatssecretaris van Defensie (hierna: de staatssecretaris) heeft de bevoegdheid om de arbeidsverzuimende medewerker op grond van ‘blijvende ongeschiktheid voor het vervullen van de dienst uit hoofde van een ziekte of een gebrek’ te ontslaan. Er gelden daarbij een aantal vereisten waaraan moet zijn voldaan:

  1. Het moet vaststaan dat de Defensiemedewerker op medische gronden buiten staat is om de taken van de functie te verrichten. Een uitvoerige medische keuring is dus noodzakelijk;
  2. Tenminste 24 maanden van arbeidsverzuim moeten zijn verstreken;
  3. Het re-integratieproces heeft niet geleid tot herplaatsing c.q. werkhervatting.

Deze vereisten worden hieronder besproken.

-          Militair geneeskundig onderzoek (MGO)
Het MGO wordt door de Geneeskundige Commissie van het bedrijf voor Bijzondere Medische Beoordelingen (BMB) uitgevoerd. Dit is een onderdeel van de Defensie Gezondheidszorg Organisatie. De regels omtrent de MGO staan beschreven in het Besluit procedure geneeskundig onderzoek blijvende dienstongeschiktheid en pensioenkeuring militairen. De Geneeskundige Commissie kan concluderen dat de Defensiemedewerker niet meer geschikt is voor het verder vervullen van de dienst.

De uitslag van het MGO is overigens geen bestuursrechtelijk besluit maar slechts een advies. Hiertegen kunnen geen rechtsmiddelen (bezwaar, beroep) worden aangewend.

Mocht u het met de uitslag van het MGO niet eens zijn, dan hebt u de mogelijkheid om binnen 6 weken tegen de uitslag in verzet te komen. Er volgt dan een herhaald MGO (H-MGO) waarbij alle facetten van het arbeidsverzuim en de medische oorzaken opnieuw grondig worden onderzocht. Van belang is dat u medische rapportages van uw eigen medisch specialist overlegd.

-          Ontslagbeschermingstermijn
De staatssecretaris kan - nadat blijvende dienstongeschiktheid door het BMB is vastgesteld -pas van haar ontslagbevoegdheid gebruik maken als tenminste 24 maanden na de ziekmelding zijn verstreken en herplaatsing in de eigen functie of een nadere geschikte functie, niet is gelukt. Reële arbeidsmogelijkheden zijn niet voorhanden. We noemen dit de ‘ontslagbeschermingstermijn’.

De ontslagbeschermingstermijn gaat bij arbeidsverzuim wegens ziekte lopen vanaf het moment van een zogenoemde ‘melding arbeidsverzuim door ziekte’ op basis van de Regeling Arbeidsverzuim en hersteldmelden Defensie.

In het geval van arbeidsverzuim door medische inzetbaarheidsbeperkingen gaat de ontslagbeschermingstermijn volgens de Nota lopen op het moment dat na een geneeskundig onderzoek het vermoeden van blijvende dienstongeschiktheid schriftelijk is vastgesteld. Het is van belang de ingangsdatum van de ontslagbeschermingstermijn goed te controleren.

-          Re-integratieproces
DCR heeft een inspanningsverplichting om te zorgen dat de zieke Defensiemedewerker binnen of buiten weer aan de slag gaat. Uit het re-integratiedossier moet blijken dat de verzuimbegeleiding voldoende is geweest. Het zoeken naar een andere passende functie strekt zich uit naar andere Defensieonderdelen. Daarnaast moet worden onderzocht of herplaatsing op een functie buiten de Defensieorganisatie kan worden gerealiseerd. U kunt ook gebruik maken van bepaalde re-integratievoorzieningen zoals aanpassing van de werkplek en (om)scholing.

Hoe beoordeelt de bestuursrechter ontslag wegens blijvende dienstongeschiktheid?
U hebt de mogelijkheid om het ontslagbesluit - na de bezwaarfase - ter toetsing aan de bevoegde bestuursrechter voor te leggen. De bestuursrechter zal dan nagaan of de staatssecretaris aan de bovengenoemde vereisten heeft voldaan. De bestuursrechter zal het ontslagbesluit aan de vereisten (wettelijke voorwaarden) toetsen.  

De volgende omstandigheden zijn in deze beoordeling van belang:Websize MAR Mariniers Savanet oefenen met Amerikaanse collegas

  1. De uitslag van het MGO moet actueel zijn waarbij alle beschikbare medische adviezen zijn betrokken. Het mag niet zijn gebaseerd op verouderde medische gegevens;

  1. Is het herplaatsingsonderzoek naar reële arbeidsmogelijkheden voldoende geweest?

  1. Is gezocht naar passende arbeid bij andere organisatieonderdelen van Defensie?
  2. Zijn functies door het faciliteren van een opleiding, aanpassingen van de werkplek of vermindering van het aantal arbeidsuren passend te maken?
  3. Is onderzocht of omzetting naar een burgerfunctie mogelijk is?

Het bovengenoemde toetsingskader kan leiden tot het oordeel van de bestuursrechter dat de staatssecretaris redelijkerwijs geen gebruik heeft kunnen maken van haar ontslagbevoegdheid. Het dienstverband met Defensie had onder de gegeven omstandigheden niet beëindigd mogen worden. Ontslag wegens blijvende dienstongeschiktheid is dan onterecht en moet worden teruggedraaid.

Indien u advies of juridische bijstand wenst ten aanzien van ontslag of een andere kwestie, dan kunt u te allen tijde met de juridische afdeling van de ACOM contact opnemen.