Contact met uw bond
033-4953020


Op 19 januari 2018 kwam het eindrapport van de Commissie Van der Veer (oud-Shell topman) ‘Het moet en kan veiliger’ in de openbaarheid. Deze commissie werd ingesteld door de toenmalige minister van Defensie Hennis naar aanleiding van het onderzoek van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) naar het mortierongeval in Mali.

De commissie heeft ook andere incidenten in haar onderzoek betrokken waarbij vragen rond de veiligheid van de taakuitvoering zijn gesteld. Zonder op de inhoud van het rapport in te gaan, - het gehele rapport kunt u zo gewenst opvragen bij het secretariaat van de ACOM (Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.) -, wil ik wel ingaan op de conclusies en aanbevelingen. De minister heeft al laten weten alle aanbevelingen over te nemen.

De conclusies liegen er niet om.
• De eerste (belangrijkste) conclusie is: “Uit het onderzoek blijkt dat de vier kernelementen (strategie, structuur, systeem en cultuur) bij Defensie onvoldoende ontwikkeld zijn om een veilige taakuitvoering te waarborgen”.
• Tweede conclusie: “Er is geen sprake van een sluitende leercyclus op zowel het niveau van de Bestuursstaf als op het niveau van de defensieonderdelen”.
• Derde conclusie: “Op het gebied van bedrijfsveiligheid is Defensie dus onvoldoende in control”.

Uiteraard komen na de conclusies de aanbevelingen. Het gaat hier te ver om al deze aanbevelingen te noemen. Wat mij echter wel opviel is dat in het lijstje van zeven aanbevelingen pas op de zevende plaats cultuur genoemd wordt. Wat mij betreft zou dat op de eerste plaats moeten zijn. Als veiligheid in de cultuur van de organisatie zit kunnen alle andere aanbevelingen beter tot hun recht komen.

Wat mij verder opviel in het rapport is dat de jarenlange bezuinigingen op het Defensiebudget niet geheel als excuus gezien mogen worden. Maar diegenen die het allemaal hebben meegemaakt weten wel dat als gevolg daarvan door de organisatie bepaalde keuzes zijn gemaakt.

Lees meer: Voorwoord AJ#02-18

Het is 2018 en ik wens eenieder een gezond, gelukkig en een veilig nieuwjaar. We beginnen het nieuwe jaar met hernieuwde moed. Die moed moet echter wel gerealiseerd en gewaardeerd worden.

Moed zal nodig zijn van beide partijen, zowel van de vakbonden maar nog meer van Defensiezijde, om moeilijke en gevoelige dossiers in vertrouwen met elkaar op te lossen. Ook is die moed van de kant van de Defensieleiding nodig om het vertrouwen terug te winnen van, vooral, het personeel en de spelers in het Georganiseerd Overleg.

Dat zal nog niet zo gemakkelijk worden. Enerzijds vanwege het diepgewortelde wantrouwen bij het Defensiepersoneel zoals bleek uit de enquête in opdracht van de Defensiebonden die vorig jaar aangeboden is aan de (toenmalige) minister. Maar anderzijds ook de moeizame onderhandelingen in het overleg over de arbeidsvoorwaarden.

Zoals het spreekwoord zegt “Vertrouwen komt te voet en gaat te paard”. Ik ben blij dat er een onafhankelijke commissie komt die het proces van de onderhandelingen en de (niet) gemaakte afspraken in beeld zal brengen. En ik hoop dat ze aanbevelingen doet die het proces ten goede komen.

Daarbij denk ik vooral aan de interne processen en mandaten binnen de Defensietop. Als een onderhandelaar namens Defensie keer op keer teruggefloten wordt door zijn achter- dan wel ‘bovenban’, is dat niet bepaald bevorderlijk voor het onderhandelingsproces en het kweken van vertrouwen.

Het is uitermate belangrijk dat we weer hard en voortvarend aan de slag gaan. Maar snelheid mag niet ten koste gaan van zorgvuldigheid. Ook daar hebben de bonden en Defensie een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Het is te eenvoudig om te zeggen dat bij reorganisatieplannen die slechts uitbreiding van het aantal functies beogen, geen overleg nodig is, en dat die zonder meer geïmplementeerd mogen worden.

Lees meer: Voorwoord AJ#01-18

December, een feestmaand en voor u ligt het laatste nummer van het ACOM Journaal dit jaar. Ik zit te bedenken of het wenselijk zou zijn om op het afgelopen jaar terug te kijken. Het spreekwoord zegt immers ‘Gedane zaken nemen geen keer’. Maar toch moeten we lering trekken uit het verleden.

Maar hoewel we niet het gehele (bijna) afgelopen jaar in de achteruitkijkspiegel hoeven te bekijken is er wel aanleiding om enige zaken terug te halen.

Bijvoorbeeld het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) over de tragische gebeurtenissen in Mali. De keiharde conclusies van het onderzoek die geleid hebben tot het aftreden van minister Hennis en het (vrijwillige) voortijdige afscheid van de Commandant der Strijdkrachten generaal Middendorp.

Eerder heb ik al aangegeven dat we daarmee de slachtoffers van dit ongeval, dat voorkomen had kunnen worden, niet terugkrijgen. Dat is extra zuur voor de nabestaanden en de collegae. Ik hoop dat daar lessen uit zijn getrokken. Het ziet er in ieder geval naar uit dat de nieuwe minister van Defensie Bijleveld en staatssecretaris Visser er hard mee aan de slag zijn gegaan.

Er waren twee zaken in het rapport die de boventoon voerden.
1. de opeenstapeling van fouten m.b.t. de munitie
2. en de medische voorziening.

Ik heb altijd in het overleg en in de hoorzittingen van de Vaste Commissie Defensie aangegeven dat de medische voorziening op Nederlands niveau gegarandeerd zou moeten zijn. Daarnaast, en zoals met Defensie afgesproken, het ‘golden hour’ principe. Voor mij was het altijd duidelijk verwoord en beaamd door Defensie dat dit principe betekent dat een gewonde binnen een uur (golden hour) op een operatietafel ligt.

Lees meer: Voorwoord AJ#12-17

Defensie stond de laatste tijd niet erg in positieve zin in de media. De Volkskrant van 2 november jl. had er zelfs 3 pagina’s van volgeschreven. Het gaat om het feit dat militairen zijn mishandeld bij ontgroeningsrituelen.

Vervolgens gaat het verder over iemand die al lang in dienst zat en gedetacheerd was bij een eenheid in Schaarsbergen. Ook wordt er melding van gemaakt dat de (vermeende) daders strafoverplaatsing hebben gekregen. Mijn informatie is dat ze zijn ontslagen. Zal wel iets te maken hebben met journalistieke ‘waarheden’ en de bronnen waar ‘het journaille’ zijn informatie vandaan haalt.

Hoe het ook zij ontgroening of vernedering, laat staan mishandelingen, van welke aard dan ook, kan echt niet. Gelukkig hebben wij binnen Defensie een Centrale Organisatie Integriteit Defensie (COID) waar klachten ingediend kunnen worden.

Maar daar wringt ook een beetje de schoen: Het is toch een organisatie binnen Defensie. Dat zou ertoe kunnen leiden dat slachtoffers toch denken: ‘Laat ik het maar niet doen want het zou kunnen leiden tot bekendheid en als oncollegiaal gedrag bestempeld worden’.

Ik ben heel helder wat dit betreft: Iedere leidinggevende dient te zorgen voor een veilige werkomgeving. Als er zelfs maar een vermoeden van een misstand is moet er een commandantenmelding gemaakt worden en aangifte gedaan worden bij de Marechaussee.

Mocht die drempel niettemin ‘te hoog’ zijn omdat het toch gaat om een organisatie binnen Defensie, dan moet het maar extern belegd worden. De Onderzoeksraad Voor Veiligheid sprak over een cultuurprobleem. Laten we dit dan eens echt aanpakken. De ACOM zal de nieuwe staatssecretaris (StasDef) hierover benaderen.

Lees meer: Voorwoord AJ#11-17

Eindelijk is er een onderhandelingsresultaat behaald. Na de massale afwijzing van het ‘eindbod’ van Defensie in het Sector Overleg Defensie (SOD) op 30 mei 2017 is het er op 11 en 12 oktober 2017 dan toch van gekomen. Na de afwijzing van het eindbod hebben de gezamenlijke bonden het totale overleg stopgezet en een actietraject opgezet.

Vanuit het Landelijk Actie Comité (LAC) en de actiesite www.defensiepersoneelinactie.nl zijn er tal van acties opgezet en uitgevoerd. Ik heb grote bewondering voor de mensen die zich hebben ingezet om deze acties tot een succes te maken en ik dank ze daar hartelijk voor. Deze acties hebben er mede voor gezorgd dat er alsnog een resultaat is bereikt.

Op 11 oktober jl. werden de bonden uitgenodigd voor een SOD-vergadering waarin het gewraakte eindbod van tafel werd gehaald en er een nieuw (verbeterd) voorstel door Defensie werd gepresenteerd. Na stevige onderhandelingen was er op 12 oktober om 02.00 uur dan eindelijk een resultaat. Uiteraard hebben de leden het laatste woord, de onderhandelaar van de ACOM zal wederom het land in trekken om het onderhandelaarsresultaat toe te lichten en te vragen wat u er van vindt. Uiteindelijk zal dit kunnen leiden tot een arbeidsvoorwaardenakkoord.

U heeft inmiddels kennis kunnen nemen van de inhoud van het onderhandelaarsresultaat en ik roep u dan ook op om tijdens een van de bijeenkomsten in het land uw mening kenbaar te maken. Het akkoord alsmede de data en plaatsen waar een en ander zal worden toegelicht kunt u ook vinden op onze site www.acom.nl

Verder is er de afgelopen tijd weer veel gebeurd. Op Prinsjesdag werd de begroting naar buiten gebracht. Zoals al voorspeld was dat een ‘beleidsarme’ begroting waar Defensie niet echt wijzer van werd. Inmiddels is er aan de onderhandelingstafel van de ‘formerende partijen’ ook overeenstemming bereikt in de vorm van een regeerakkoord.

In dit akkoord staat dat Defensie er in totaal 1,5 miljard euro bij krijgt. Dat is een stap in de goede richting waarmee we er overigens nog lang niet zijn. De NAVO-afspraak om 2% van het BBP te besteden aan defensie wordt namelijk bijlange na niet gehaald. Het beloofde geld moet er eerst nog komen waarna de aanbestedingen kunnen worden gedaan. Het zal dus nog wel even duren voordat de werkvloer er daadwerkelijk iets van merkt. Maar de juiste weg is ingeslagen. Nu stevig doorpakken om met voldoende middelen het werk te kunnen doen.

Lees meer: Voorwoord AJ#10-17

Het is weer september. De vakanties achter de rug, de politiek is ook weer begonnen en er zijn nog steeds verkenningen gaande naar een mogelijke coalitie en een nieuw kabinet.

Maar omdat er nog geen nieuw kabinet is en de rijksbegroting al wel gemaakt moest worden is dit gedaan door het huidige demissionaire kabinet van VVD en PvdA met misschien wel een schuin oog naar een mogelijke coalitie.

Ik kan me voorstellen dat het demissionaire kabinet een zo veel als mogelijk beleidsarme begroting heeft opgesteld. Dat geeft mij niet alle vertrouwen in een flinke budgetverhoging voor Defensie. Maar ik heb geen glazen bol en we zullen Prinsjesdag dus moeten afwachten.

Wat wel een feit is, is dat de bonden nog steeds geen nieuw bod van Defensie aangeboden hebben gekregen. Te triest voor woorden. Je zou toch vanuit werkgeversgedachte er baat bij hebben dat er zo snel mogelijk een nieuw arbeidsvoorwaardenakkoord gesloten wordt. Dan kan het overleg weer starten en kunnen alle werkgroepen onder het SOD, onder andere de Werkgroep Reorganisaties, weer aan de slag.

Een fatsoenlijke arbeidsvoorwaardenovereenkomst is ook goed voor het zittende personeel, - dat daar overigens recht op heeft -, en ook voor een beetje herstel van vertrouwen in de leiding.

Wellicht dat Defensie dan weer iets aantrekkelijker wordt en het personeel langer wil blijven. Of dat het animo voor een baan bij Defensie toeneemt waardoor de gaten die getrokken zijn weer kunnen worden opgevuld.

Lees meer: Voorwoord AJ#09-17